Begroting 2020 -2023

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

Kengetallen

Kengetallen

Met ingang van de begroting 2016 schrijft het Besluit Begroting en Verantwoording voor dat in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing een verplichte basisset van vijf financiële kengetallen moet worden opgenomen. Doel daarvan is inzicht te geven in de financiële positie van de gemeente. In de onderstaande tabel zijn de kengetallen op basis van deze begroting 2019 en de geprognosticeerde ontwikkeling daarvan op basis van de meerjarenraming 2020-2022 toegevoegd.

Kengetal

JR 2017

Begroting 2019

JR 2018

Begroting 2020

2021

2022

2023

Netto schuldquote

117%

129%

107%

114%

140%

143%

142%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

103%

114%

93%

101%

125%

130%

128%

Solvabiliteitsratio

15,0%

17,2%

17,9%

17,1%

17,0%

16,4%

17,1%

Structurele exploitatieruimte

5,7%

2,9%

2,8%

2,5%

1,7%

1,1%

1,1%

Grondexploitatie

59%

63%

50%

53%

58%

55%

56%

Belastingcapaciteit

87%

92%

86%

94%

94%

94%

94%

Netto schuldquote:
De nettoschuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en aflossingen op de exploitatie. Netto wil zeggen dat van de schulden eventueel uitgezette gelden worden afgetrokken. Voor de Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen worden eventueel uitgeleende gelden in mindering gebracht. De schuldenlast wordt vervolgens uitgedrukt in een percentage van de begrotingsomvang exclusief mutaties reserves. In de meerjarenraming ontwikkelt deze schuldquote zich in negatieve zin; voor de grotere investeringen die de komende jaren op de planning staan, wordt ervan uitgegaan dat hiervoor leningen moeten worden aangetrokken. De relatief hoge schuldquote wordt daarnaast  veroorzaakt doordat ook leningen voor bouwgrondexploitaties in de opgenomen leningen zitten. Hiervoor is niet direct sprake van een link met de reguliere begrotingsomvang. Immers tegenover deze leningen staat een opbrengst uit de verkoop van grond. Deze leningen lopen af naarmate de grondpositie afneemt.

Solvabiliteit:
Met de solvabiliteit wordt aangegeven hoe groot het aandeel is van het eigen vermogen in het totaal van de passiva. Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Hoe hoger de solvabiliteitsratio, hoe groter de weerbaarheid van de gemeente en des te kleiner het solvabiliteitsrisico is. Deze ratio blijft in het meerjarenperspectief redelijk constant.

Structurele exploitatieruimte:
Door het zuiveren van de incidentele lasten en baten en de mutaties uit/naar reserves, ontstaat het beeld in hoeverre er sprake is van een structureel sluitende begroting. De structurele lasten en baten worden in dit kengetal uitgedrukt als percentage van de totale baten (voor mutaties reserves) van het betreffende jaar. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Dat is dus in alle jaren het geval.

Grondexploitatie:
De afgelopen jaren is gebleken dat grondexploitaties een forse impact kunnen hebben op de financiële positie van gemeenten. Indien leningen zijn afgesloten om grond te kopen voor (toekomstige) woningbouw/bedrijventerrein projecten, ontstaat er een schuld. Bij de beoordeling van een dergelijke schuld is het van belang om te weten of deze schuld kan worden afgelost wanneer de projecten tot uitvoering komen. Het kengetal grondexploitatie geeft aan hoe groot de grondpositie (bouwgronden in exploitatie) is ten opzichte van de totale baten (voor mutatie reserves).

Belastingcapaciteit:
Eén van de belangrijkste instrumenten die de gemeente op dit moment heeft om een matige financiële positie te verbeteren, is het aanspreken van de niet benutte belastingcapaciteit. De OZB is naast de algemene uitkering de belangrijkste inkomstenbron. De belastingcapaciteit wordt berekend door de totale gemeentelijke woonlasten voor een gezin met een woning van een gemiddelde WOZ waarde te delen door het landelijke gemiddelde van het voorgaande begrotingsjaar. Zoals bekend heeft onze gemeente een relatief lage lokale lastendruk en ligt deze nog steeds onder het landelijk gemiddelde. De belastingcapaciteit zegt iets over de wendbaarheid van de begroting.